Ders 8
KPSS Noktalama ve Yazım
Noktalama işaretleri ve yazım kuralları
📋Alt Konular
💡Önemli Noktalar
- ★Nokta: Cümle sonlarında ve kısaltmalarda kullanılır
- ★Virgül: Ögeleri, cümleleri ayırır; ara sözleri belirtir
- ★Kesme işareti: Özel isimlere gelen ekleri ayırır
📖Konu Anlatımı
Noktalama İşaretleri ve Yazım Kuralları
Noktalama işaretleri ve yazım kuralları, yazılı anlatımın doğru ve anlaşılır olması için gerekli kurallardır. KPSS’de bu konudan 1-2 soru gelmektedir.
1. Noktalama İşaretleri
| İşaret | Kullanım Yerleri |
|---|---|
| Nokta (.) | Cümle sonu, kısaltmalar (Dr., Prof.), tarih yazımı (15.06.2024) |
| Virgül (,) | Ögeleri ayırma, ara söz belirtme, bağlaçlardan önce |
| Noktalı virgül (;) | Virgüllü cümleleri ayırma, sıralı cümlelerde |
| İki nokta (:) | Açıklama, örnek verme, alıntıdan önce |
| Üç nokta (…) | Eksiltili cümle, duraksama, söz kesme |
| Soru işareti (?) | Soru cümleleri sonunda |
| Ünlem işareti (!) | Duygu ifade eden cümleler, seslenme |
Kesme İşareti (‘)
Kullanıldığı Yerler:
- Özel isimlere gelen ekler: Türkiye’de, Ahmet’in, TBMM’nin
- Kısaltmalara gelen ekler: TV’de, AB’nin
- Sayılara gelen ekler: 2024’te, 5’inci
Kullanılmadığı Yerler:
- Cins isimler: Okulda (okul’da değil)
- Yapım ekleri: Ankaralı (Ankara’lı değil)
2. Büyük Harf Kullanımı
Büyük Harfle Başlayanlar:
- Cümle başı: Kitap masada.
- Özel isimler: Ankara, Mehmet, Türkiye
- Unvanlar: Doktor Ahmet Bey, Cumhurbaşkanı
- Kurum adları: Türkiye Büyük Millet Meclisi
- Dil ve din adları: Türkçe, İslamiyet
- Gezegen adları: Dünya, Mars, Güneş
3. Yazım Kuralları
a) “ki” Bağlacı ve “-ki” Eki
“Ki” bağlacı: Ayrı yazılır → Biliyorum ki başaracaksın.
“-ki” eki: Bitişik yazılır → Evdeki, yarınki, onunki
İpucu: Araya “öyle” konabiliyorsa bağlaçtır, ayrı yazılır.
b) “de/da” Bağlacı ve “-de/-da” Eki
“De/da” bağlacı: Ayrı yazılır → Ben de geldim, O da geldi.
“-de/-da” eki: Bitişik yazılır → Evde, okulda, sokakta
İpucu: “dahi, bile” ile değiştirilebiliyorsa ayrı yazılır.
c) “mi” Soru Eki
Her zaman ayrı yazılır: Geldi mi?, Var mı?, Güzel mi?
Ünlü uyumuna uyar: mı, mi, mu, mü
d) Birleşik Sözcükler
Bitişik Yazılanlar: Cumartesi, bugün, niçin, hangi, birbiri
Ayrı Yazılanlar: Çok mu, pek çok, hiçbir şey
4. Sık Karıştırılan Yazımlar
| Yanlış | Doğru |
|---|---|
| hergün | her gün |
| hiçbirşey | hiçbir şey |
| her hangi | herhangi |
| yalnış | yanlış |
| herzaman | her zaman |
🎯 KPSS İpucu
- De/da: “dahi” ile değiştirebildiğin ayrı yaz
- Ki: Araya “öyle” gelebilirse ayrı yaz
- Kesme işareti: Sadece özel isimlerde kullan